Բնապահպանություն
31.10.2022

Ռեկորդային թռիչք. թռչունն առանց վայրէջքի ուղեւորություն է կատարել Ալյասկայից Թասմանիա

Ռեկորդային թռիչք. թռչունն առանց վայրէջքի ուղեւորություն է կատարել Ալյասկայից Թասմանիա

Փոքր կտցարին չի կարելի փետրավորների նշանավոր ներկայացուցիչ համարել, սակայն այս տարի երիտասարդ թռչունը անդադար թռիչքի համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել: Ընդամենը 11 օրվա ընթացքում նա հաղթահարել է 13 560 կիլոմետր՝ գերազանցելով նախորդ ռեկորդը գրեթե հազար կիլոմետրով:

Փոքրիկ կտցարը (Limosa lapponica) ոչնչով աչքի չընկնող թռչուն է՝ աղավնու չափ, երկար կտուցով եւ թաթերով, փետուրները ժանգոտ շագանակագույն են: Ամեն ամառ հարյուրավոր այս թռչունները բազմանում են Ալյասկայի հարավ-արեւմուտքում՝ Յուկոն-Կուսկոկուիմի դելտայում, որից հետո մեծացած ձագերն իրենց առաջին գաղթն են անում Խաղաղ օվկիանոսով դեպի Ավստրալիայի ափեր:

Այս ամառ հետազոտողները ձագերից մեկին նշել են GPS չիպով եւ փոքրիկ արեւային մարտկոցով, որպեսզի հետեւեն նրա առաջին աշնանային թռիչքին, թեեւ նույնիսկ չեն կասկածել, թե որքան հիանալի կլինի դա:

Հինգ ամսական կտցարն այս տարվա հոկտեմբերի 13-ին ուղեւորվել է հարազատ վայրեր եւ մեկնել ձմեռելու։ Երթուղին հեշտ չի եղել՝ թռչունը սկզբում թռել է արեւմուտք՝ դեպի Ճապոնիա, բայց Ալեուտյան կղզիների վրայով շրջվել է հարավ-արեւելք եւ հատել Խաղաղ օվկիանոսը՝ անցնելով Կիրիբատի եւ Ավստրալիայի մայրցամաքը՝ հոկտեմբերի 24-ին հասնելով Թասմանիա: Արբանյակի հետքը ցույց է տվել, որ կտցարը 13 560 կիլոմետր անընդհատ թռել է։

Ցավոք, ոչ մի այլ ձագ նույնը չի արել, եւ գիտնականները չեն կարող ասել, թե արդյոք ռեկորդակիրը շեղվել է ցեղակիցներից, թե թռել է եղբայրների ու քույրերի հետ (երիտասարդ կտցարներն ավելի վաղ ձմեռելու համար թռչող ծնողներից առանձին են ճամփորդում): Ի դեպ, 2020 թվականին այս տեսակի արուն 12 200 կիլոմետր թռել է Ալյասկայից Նոր Զելանդիա՝ ոչ մի անգամ կանգ չառնելով ուտելու կամ հանգստանալու համար:

Phys.org տեղեկատվական ռեսուրսը տեղեկացնում է, որ այժմ ռեկորդակիր կտցարն ուտում է ճահճոտ Թասմանյան հարթավայրերում՝ դժվար թռիչքից հետո վերականգնելով առողջությունը. ճամփորդության ընթացքում կտցարը կորցնում է սեփական քաշի մինչեւ կեսը։ Հավանաբար հաջորդ ամռանը հետազոտողները կկարողանան նշել ավելի շատ թռչունների, որպեսզի վերջապես պատասխանեն այն հարցին, թե եզակի են արդյոք նման «արտակարգ» թռիչքները, թե՞ սա տեսակի սովորական միգրացիոն երթուղին է:

Լրահոս
«ԱԼՖԱ-ՖԱՐՄ» դեղագործական ընկերությունը և «ՆԱԶԻԿ ԱՎԴԱԼՅԱՆ» ՍՊՈՐՏԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄ»-ը համագործակցության հուշագիր են կնքել
12:36
«ԱԼՖԱ-ՖԱՐՄ» դեղագործական ընկերությունը և «ՆԱԶԻԿ ԱՎԴԱԼՅԱՆ» ՍՊՈՐՏԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄ»-ը համագործակցության հուշագիր են կնքել
Եղանակը Հայաստանում
09:07
Եղանակը Հայաստանում
Իրանում բավարարված են TRIPP-ի գործընթացի թափանցիկությամբ և տնտեսական հնարավորություններով․ ԱԳՆ նախարար
18:56
Իրանում բավարարված են TRIPP-ի գործընթացի թափանցիկությամբ և տնտեսական հնարավորություններով․ ԱԳՆ նախարար
Ազգային ժողով - Կառավարություն հարցուպատասխան. Ուղիղ
16:50
Ազգային ժողով – Կառավարություն հարցուպատասխան. Ուղիղ
Անազատության մեջ պահվող գորշ արջերը տեղափոխվել են ապաստարան. ԲԸՏՄ
16:39
Անազատության մեջ պահվող գորշ արջերը տեղափոխվել են ապաստարան. ԲԸՏՄ
Փաշինյանը չի «անոնսել» ադրբեջանցի զինծառայողի հանձնումը Բաքվին․ մանիպուլյատիվ լուսաբանում մամուլում
16:14
Փաշինյանը չի «անոնսել» ադրբեջանցի զինծառայողի հանձնումը Բաքվին․ մանիպուլյատիվ լուսաբանում մամուլում
Նիկոլ Փաշինյանը վաղը կմեկնի Թուրքմենստան՝ մասնակցելու ԱՊՀ երկրների առաջնորդների գագաթնաժողովին
15:26
Նիկոլ Փաշինյանը վաղը կմեկնի Թուրքմենստան՝ մասնակցելու ԱՊՀ երկրների առաջնորդների գագաթնաժողովին
Բաքուն և Երևանը կորոշեն «3+3» ձևաչափով ԱԳ նախարարների նոր հանդիպման վայրը. ՌԴ ԱԳՆ
12:51
Բաքուն և Երևանը կորոշեն «3+3» ձևաչափով ԱԳ նախարարների նոր հանդիպման վայրը. ՌԴ ԱԳՆ
Ներքին համերաշխությունն ամեն հարցում իրար ձևական «ջան-ջիգյար» ասելը չէ. Գագիկ Ծառուկյանը՝ Շաքիի դեպքի մասին
12:23
Ներքին համերաշխությունն ամեն հարցում իրար ձևական «ջան-ջիգյար» ասելը չէ. Գագիկ Ծառուկյանը՝ Շաքիի դեպքի մասին
Գագիկ Խաչատրյանից առգրավված 70 կտավներն այսուհետ հասանելի կդառնան հանրությանը 
11:38
Գագիկ Խաչատրյանից առգրավված 70 կտավներն այսուհետ հասանելի կդառնան հանրությանը 
TRIPP նախագիծը ՀՀ-ի և Ադրբեջանի միջև ուղիղ երկաթուղային հաղորդակցություն կհաստատի. վարչապետ
16:52
TRIPP նախագիծը ՀՀ-ի և Ադրբեջանի միջև ուղիղ երկաթուղային հաղորդակցություն կհաստատի. վարչապետ
Հուսով ենք՝ Հայաստանը կշարունակի իր կառուցողական աշխատանքը ԵԱՏՄ-ում. Օվերչուկ
16:17
Հուսով ենք՝ Հայաստանը կշարունակի իր կառուցողական աշխատանքը ԵԱՏՄ-ում. Օվերչուկ
Զարդուշտ Ալիզադեի հիշողությունները. Բաքուն՝ որպես ատելության ու բռնության օջախ 1989 թվականին
15:53
Զարդուշտ Ալիզադեի հիշողությունները. Բաքուն՝ որպես ատելության ու բռնության օջախ 1989 թվականին
Ցավոք, ԵԱՏՄ-ում սկզբունքները լիարժեք չեն իրականացվում. Փաշինյան
15:18
Ցավոք, ԵԱՏՄ-ում սկզբունքները լիարժեք չեն իրականացվում. Փաշինյան
Սերժ Սարգսյանի բացակայելու արգելք խափանման միջոցը վերացվել է
14:54
Սերժ Սարգսյանի բացակայելու արգելք խափանման միջոցը վերացվել է