Մոտ մեկ շաբաթ առաջ Բաքվի ծանր հանցագործությունների գործերով դատարանը տասներեք տարվա ազատազրկման դատապարտեց լրագրող Նազաքեթ Մամեդովային: Նա մեղադրվել է պետական դավաճանության եւ Ռուսաստանի օգտին լրտեսական գործունեության իրականացնելու մեջ:
Մեղադրանքի համար հիմք են ծառայել Մամեդովայի կողմից AlfaTV Youtibe-յան ալիքով հեռարձակած հաղորդումները:
Մեղադրող կողմը պնդել է, որ դրանց դիմաց Մամեդովան Ռուսաստանի հատուկ ծառայությունների կողմից վճարվել է: Այդ պնդումները հիմնավորվել են Մամեդովայի Մոսկվա կատարած հաճախակի այցերով եւ Ռուսաստանի մայրաքաղաքում ունեցած գաղտնի հանդիպումներով, որոնք , իբր, բացահայտել է Ադրբեջանի պետական անվտանգության ծառայությունը:
Այս համատեքստում ուշագրավ տեղեկատվություն է տարածել Ռուսաստանի ՏԱՍՍ պետական լրատվական գործակալությունը, որի տեղեկություններով՝ նոյեմբերի 14-ին ՌԴ մաքսային ծառայությունները Շերեմետեւո միջազգային օդանավակայանում «մաքսանենգության դեպք են կանխել»։
Խոսքը վերաբերում է Ստամբուլ-Մոսկվա չվերթի ուղեւորներից մեկին: Օդանվակայանի «կանաչ գոտի» նրա մուտքը մետաղորսիչ սարքերի կողմից տագնապի ազդանշան է հարուցել: Անձը հայտարարել է, որ ծխախոտից եւ գազային կրակվառիչից բացի իր մոտ ոչինչ չկա: Անձնական ստուգմամբ, սակայն, պարզվել է, որ Ադրբեջանի 35-ամյա քաղաքացին իր մոտ ունի 2,6 միլիոն ռուբլու ընդհանուր արժեքով ոսկեղեն՝ մատանիներ, ականջօղեր, շղթաներ:
Նա հայտարարել է, որ ոսկեղենը գնել է Ստամբուլում ՝ որպես «ընտանիքի անդամներին նվեր»։
Առգրավված ոսկեղենը տրվել է փորձաքննության, հաստատվել է, որ զարդերը գործարանային արտադրության չեն, պատրաստված են 585 հարգի ոսկուց: Ընդհանուր առմամբ առգրավվել է 93 միավոր զարդեղեն:
Ըստ ՏԱՍՍ-ի աղբյուրների, փաստի առթիվ հարուցված է քրեական գործ՝ «խոշոր չափով մաքսանենգության» հատկանիշներով: Ադրբեջանի քաղաքացուն սպառնում է հինգ տարվա ազատազրկում կամ մեկ միլիոն ռուբլի տուգանք՝ զարդեղենի առգրավմամբ հանդերձ:
Այս տեղեկատվության կարեւորությունը մաքսանենգության փորձը չէ, ոչ էլ այն, որ Ադրբեջանի քաղաքացին Մոսկվա է ժամանել Ստամբուլից եւ կարելի է եզրակացնել, որ նա ընդամենը մաքսանենգի ապրանքաշրջանառության «փոստատար» է, իրականում կան ավելի խոշոր մասնակիցներ:
Մաքսանենգության փորձեր կանխվում են աշխարհի բոլոր սահմանային անցակետերում, այդ թվում՝ օդանավակայաններում: Ադրբեջանի քաղաքացու հետ կատարվածը հետաքրքիր է հրապարակայնացման տոնայնությամբ, ժամանակի ընտրությամբ, երբ Բաքվում է գտնվում Ռուսաստանի գլխավոր դատախազը:
Ավելի վաղ Ռուսաստանի Քննչական կոմիտեն հայտարարել է Բաքվի իրենց բնակարանում սպանված Տկաչ ամուսինների գործով Ադրբեջանին օգնություն ցուցաբերելու անհրաժեշտության մասին:
Փաստացի դա նշանակում է, որ Մոսկվան կասկածում է ռուս ամուսինների սպանությունը բացահայտելու ադրբեջանական կողմի շահագրգռվածությանը:
Դրան հետեւել է Նազաքեթ Մամեդովայի դատավարությունը, նրան որպես Ռուսաստանի օգտին լրտեսություն իրականացրած անձի երկարաժամկետ ազատազրկումը, որից մեկ շաբաթ անց Շերեմետեւոյում բացահայտվում է Ադրբեջանի մաքսանենգ քաղաքացի:
Դա Ռուսաստանի «հայելային պատասխանն» է Բաքվի իրավապահներին եւ, իհարկե, իշխանություններին:
Մոսկվան պարզ հասկացնում է, որ կարող է վերահսկել նույնիսկ Թուրքիայի հետ Ադրբեջանի ոչ հրապարակային ապրանքաշրջանառությունը:
Այսքանից, իհարկե, չի հետեւում, թե ռուս-ադրբեջանական հարաբերություններում լարվածություն է կամ կարող են լուրջ բարդություններ առաջանալ:
Գործ ունենք, ամենայն հավանականությամբ, դիպվածային հակասությունների հետ, որ, գուցե, հրապարակայնացվում են, որպեսզի տպավորություն ստեղծվի, թե Մոսկվան եւ Բաքուն «միշտ չէ, որ դաշնակիցներ են»
Թիվ 1 սյունակ, Վահրամ Աթանեսյան
