Հայաստանի ԳԽ և ԼՂ ԱԺ նախկին պատգամավոր Վահրամ Աթանեսյանը «Ֆեյսբուքի» իր էջում գրել է․
Հայաստանի եւ Ռուսաստանի ռազմավարական գործընկերությանը առաջին ծանր հարվածը հասցվել է 1993թ.-ին: Ստեփանակերտում նախագահ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի խոսքը տեսագրված է, համացանցում հասանելի է: Ասում է, որ Քելբաջարից զորքերի դուրսբերումը մերժելով կարող ենք Ելցինի նման հիշաչար մարդու թշնամությունը վաստակել: Մոտ տասը օր հետո Ստեփանակերտը դրժել է Հայաստանի նախագահի հետ պայմանավորվածությունը: Այսինքն, վաստակել է Ելցինի թշնամությունը:
Նախկին արտգործնախարար Օսկանյանը հեղինակային հոդվածում վկայել է, որ 1998-ի «իշխանափոխությունից» հետո երբ առաջին անգամ «հրավիրվել է» Մոսկվա, ՌԴ արտգործնախարար Պրիմակովը բաց ասել է, որ իշխանափոխությունը տարածքների վերադարձը չի հանում օրակարգից: «Իշխանափոխությունը» տեղի է ունեցել ԼՂ շուրջ տարածքների հարցում նախագահ Տեր-Պետրոսյանի եւ վարչապետ Ռոբերտ Քոչարյանի թիմի սուր տարաձայնությունների պատճառով: Սկզբունքորեն ստացվում է, որ այդ անգամ էլ Քոչարյանը եւ թիմակիցները հակադրվել են Ռուսաստանին:
Այդուհետեւ մինչեւ 2008թ. նոյեմբեր Ռուսաստանը ԼՂ կարգավորման բանակցությունների ակտիվ միջնորդ չի հանդիսացել: Նախաձեռնությունը նախ վերցրել է ԱՄՆ-ը, ապա՝ Ֆրանսիան: Կողմերին ներկայացված «մադրիդյան սկզբունքները» գործնականում մշակվել են Ֆրանսիայի միջնորդությամբ Քոչարյան-Իլհամ Ալիեւ բանակցություններում: 1998թ.-ից հետո Ռուսաստանը եւ Ադրբեջանը 2001 եւ 2008թ.թ.-ին երկու Հռչակագիր են ստորագրել, առաջինը՝ Պուտին- Հեյդար Ալիեւ, երկրորդը՝ Մեդվեդեւ-Իլհամ Ալիեւ ստորագրություններով: Ցույց տվեք այդ տասնամյակում Պուտին-Քոչարյան կամ Մեդվեդեւ- Սարգսյան «Երեւանի Հռչակագիր» եւ նոր խոսեք հայ-ռուսական դարավոր եղբայրության եւ ստրատեգիական -դաշնակցային հարաբերությունների մասին: Այդ տարիներից միայն մի դառը հիշողություն կա. Երեւան այցին ՌԴ պետդումայի խոսնակ Գռիզլովը Հայաստանն անվանել է Ռուսաստանի ֆորպոստ:
Մերձավորարեւելյան աշխարհաքաղաքական պատերազմում պարտված Ռուսաստանը ֆորպոստը հանձնել է: Այսքան բան: Սեփական խարդավանքները եւ անձեռնհասությունը քողարկելու համար ֆորպոստը հանձնողները եւ ֆորպոստի наместник-ները եթե տալ-առնելիք ունեն, թող իրար մեջ որոշեն: Հայաստանը ֆորպոստից անկախ պետություն ստեղծելու այլընտրանք չունի:
