Կադաստրի կոմիտեն ներդրել է հատուկ հաշվիչ, որով յուրաքանչյուր քաղաքացի կարող է իմանալ իր բնակարանի կամ տան գույքահարկի չափը։ Նպատակը մեկն է՝ փարատել բոլոր այն պնդումները, որ հարկային բեռը շատերի համար կարող է դառնալ անհաղթահարելի։
Վերջին օրերին գույքահարկի հարկման նոր համակարգի մասին քննարկումները չեն դադարում։ Քաղաքացիներին մտահոգում է, որ համավարակի հետևանքները դեռ երկար զգացնել են տալու, և գույքահարկի բարձրացման համար սխալ ժամանակահատված է ընտրված։
Պետք է նկատել, որ դեռևս անցյալ տարի ընդունված կադաստրային արժեքների մոտորակման նախագիծն է հանգեցրել գույքահարկերի ավելացման։ Այսինքն՝ Հայաստանում ներդրվում է անշարժ գույքի գնահատման և հարկման նոր համակարգ, որով գույքահարկը հաշվարկվելու է անշարժ գույքի ոչ թե կադաստրային, այլ շուկայական մոտարկված արժեքի հիման վրա։ Սահմանվել են հարկման բազայի նոր սանդղակներ և որոշ դեպքերում՝ նոր դրույքաչափեր, որոնք տարբեր են տարբեր բնակարանների և բնակելի տների համար։ Վերացվում է չհարկվող շեմը, չի լինի չհարկվող անշարժ գույք։ Հարկման նվազագույն դրույքաչափը 0.05 տոկոսն է թե՛ բնակարանների, թե՛ բնակելի տների համար, բայց տարբեր է հարկման բազան՝ բնակարանների դեպքում՝ 10 մլն դրամը, իսկ տների դեպքում՝ 7 մլն դրամը չգերազանցող արժեքը։ Նաև համայնքին վերապահվում է խոցելի խմբերին գույքահարկից ազատելու լիազորություն։
Հատկանշական է, որ վարչապետ Փաշինյանը քանիցս շեշտել է, որ նորակառույց շքեղ դղյակների համար, իհարկե, գույքահարկը զգալի կբարձրանա, քանի որ մինչ այսօր դրանց սեփականատերերը «սիմվոլիկ» գումարներ էին վճարում։ Ստացվում է՝ որքան բարձր է գույքի արժեքը, այնքան բարձր է գույքահարկը։
Իսկ հունիսի 25-ին Ազգային ժողովի կողմից ընդունված օրենքի նախագծով, ըստ էության, առաջարկվում է աստիճանական, 6 տարվա ընթացքում գույքահարկի բարձրացում․ քաղաքացիները առաջին տարում՝ 2021թվականին, կվճարեն գույքահարկի 25 տոկոսը, 2022-ին՝ 35 տոկոսը, 2024-ին՝ 50 տոկոսը, 2025 թվականին՝ 75 տոկոսը, իսկ արդեն 2026 թվականին՝ ամբողջ հարկը։
Կառավարությունը օրենքի նախագիծը հիմնավորում է՝ նշելով, որ կադաստրային արժեքները, որոնք գործում են գույքահարկերի հաշվարկման ժամանակ, շատ հեռու էին գույքային միավորների շուկայական արժեքներից, մյուս կողմից՝ գույքահարկից ստացվող եկամուտները ուղղվելու են համայնքային բյուջե, ինչի արդյունքում համայնքը կունենա սեփական եկամուտներ, ձեռք կբերի ֆինանսական անկախություն և կարող է մատուցել որակյալ ծառայություններ։
Քրիստինե Հովսեփյան
