Հայաստանում ներկայումս գնաճի մակարդակի վրա ազդում են հիմնականում 3 գործոն, առաջինը՝ համաշխարհային շուկայում գների աճը, երկրորդը՝ բեռնափոխադրումների, լոգիստիկ շղթաների խաթարումը և երրորդը՝ ՀՀ-ում արտադրողական առաջարկի նկատմամբ պահանջարկի ավելի մեծ աճը: Այս մասին ասաց ՀՀ ԿԲ նախագահ Մարտին Գալստյանը:
Նա նախ անդրադառնալով հարցին, թե փոխարժեքն այս պահին ինչքանո՞վ է ազդում գնաճի, գների մակարդակի վրա՝ ասաց. «Ազատ լողացող փոխարժեք ունենք: Փոխարժեքը մակարդակն այս պահի դրությամբ մոտ 480 դրամի շրջանակներում է: Դա որոշակիորեն ազդում է նաև գների վրա»:
Սակայն ԿԲ դիտարկումներով՝ ապրանքախմբերի մեծ մասում փոխարժեքն էական ազդեցություն չի ունենում:
Սակայն ԿԲ նախագահն առաջարկեց նայել գնաճի բացվածքը, թե գնաճային երևույթներն ինչով են պայմանավորված: «Կտեսնենք, որ կա 3 հիմնական գործոն, որոնք ազդում են գնաճի ներկայիս մակարդակի վրա: Գործոններից առաջինը առաջարկի գործոններով պայմանավորված գնաճն է: Համաշխարհային շուկայում կա պարենի և այլ տիպի սննդամթերքի գների աճ: Երկրորդը՝ առաջարկի գործոնների հետ կապված բեռնափոխադրումների և լոգիստիկ շղթաների խաթարման արդյունք է: Եվ երրորդ գործոնը, որով պայմանավորված է ՀՀ-ում գնաճը, պահանջարկի որոշակի առաջանցիկ ավելի մեծ աճն է՝ արտադրողական առաջարկի նկատմամբ, որի արդյունքում ունենում ենք գնաճի այն մակարդակը, որն ունենք այսօր՝ 8.9 տոկոս»,-ասաց Գալստյանը:
Անդրադառնալով օրինակ շաքարավազի գներին՝ նա նշեց, որ շաքարավազի գները այս պահի դրությամբ 2019-ի դեկտեմբերի համեմատ համաշխարհային շուկայում մոտ 50 տոկոսով ավելի են: «Սա ավելի լուրջ գործոն է, քան փոխարժեքը»,-նշեց նա:
Իսկ ինչ վերաբերում է նավթի գներին՝ նա հիշեցրեց, որ այս պահի դրությամբ նավթի գները 1 բարելի դիմաց 80 դոլարից ավել մակարդակի վրա են, որը, 2019-ի դեկտեմբերի համեմատ, բավականին աճել է: «Գների աճը Հայաստանում այդքան մեծ չի եղել, որքան կարելի էր ակնկալել»,-ասաց Գալստյանը:
