Բաքվի իշխանական լրատվամիջոցը հայտնում է, որ նախապատրաստվում է Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիեւի Չինաստան այցը: Ալիեւը նախօրեին ընդունել է Չինաստանի նորանշանակ դեսպանի հավատարմագիրը, ապա նրա հետ առանձնազրույց ունեցել: Չինաստանը եւ Ադրբեջանը ռազմավարական համագործակցության մասին համաձայնագիր են ստորագրել քառասունչորսօրյա պատերազմից հետո:
Բայց ԱՄՆ-ում նախագահական ընտրություններից հետո Ալիեւի ուշադրությունը սեւեռված էր Դոնալդ Թրամփի հետ «հարաբերությունների նախկին մակարդակը վերականգնելու» նպատակի վրա: Ադրբեջանի նախագահը թույլ տվեց անգամ իր կարգավիճակին ոչ հարիր հայտարություն դրսեւորել եւ USAID-ի դեմ «գործ տալ» ԱՄՆ նախագահին: Երեւում է, այդ ջանքերը հաջողությամբ չեն պսակվել:
Մայիսի 9-ին Ալիեւը Մոսկվայում կմասնակցի Հաղթանակի օրվա տոնակատարությանը: Ըստ տեղեկությունների, Պուտինի հրավերն ընդունել է նաեւ Չինաստանի առաջնորդ Սի Ծինփինը: Կարելի է ենթադրել, որ Մոսկվայում Ալիեւը շփում կունենա նրա հետ: Բայց Պեկին Ալիեւի այցի «նախապատրաստման» մասին տեղեկությունը թողնում է դիվանագիտական «զոնդաժի» տպավորություն:
Ադրբեջանը տեղեկատվական առումով փակ երկիր է, իսկ Ալիեւի աշխատանքային ժամանակացույցի մասին որեւէ արտահոսք երբեք թույլ չի տրվում, այդ մասին ավելի հաճախ հայտնում են պոստ-ֆակտում ռեժիմով: Բաքվի իշխանական լրատվամիջոցի «բացբերանությունն» այս ֆոնին, կարծես, Միացյալ Նահանգներին արված ակնարկ է, որ Ադրբեջանն «ընտրության տեղ ունի»:
Ադրբեջանի նախագահին բնորոշ է «օձի սառնասրտությունը» եւ եթե նա նյարդայնացել է, իսկ Չինաստան այցի մասին տեղեկատվությունն այլ բացատրության չի տրվում, պետք է ենթադրել, որ նա Թրամփի «խաղընկեր դառնալու» հույս չունի եւ որպեսզի չմնա «ռուսական մուրճի եւ թուրքական զնդանի արանքում», փորձում է շահել Սի Ծինփինի հովանավորությունը:
Նման ենթադրության է մղում Բաքվի իշխանական լրատվամիջոցի ձեւակերպումը, որ Չինաստանը «երբեք ուժի ազդեցություն չի գործադրում՝ ի տարբերություն Ռուսաստանի եւ Թուրքիայի, որ հանդես են գալիս տարածաշրջանային արբիտրի դիրքերից»: Ռուսաստանի հասցեին արված «կսմիթը» հասկանալի եւ օրինաչափ է, Ադրբեջանում միշտ Մոսկվայի «կոշտ գրկախառնությունների» հանդեպ թերահավատ եւ կասկածամիտ են: Արտառոցը Թուրքիայի «տարածաշրջանային արբիտրաժին» ալիեւյան քարոզչության հակազդեցությունն է: Տարածաշրջանին ի՞նչ հեռանկար է առաջարկում Թուրքիան, որ Ալիեւի համար ընդունելի չէ: Ադրբեջանցի մեկնաբանը Չինաստանի հետ հարաբերությունների զարգացումը դիտարկում է բացառապես «միջին միջանցքի» կարեւորության տիրույթում եւ ընդգծում, որ Բաքուն եւ Թբիլիսին Եվրոպայից «նույն հեռավորության վրա են»: Ըստ երեւույթին, ակնարկն այն մասին է, որ Չինաստանը կարող է հովանավորել Հայաստանի տարածաշրջանային մեկուսացումը:
Ադրբեջանի կինոյի «գոհարներից» մեկն Ուզեիր Հաջիբեկովի համանուն երաժշտական կոմեդիայի ֆաբուլայի հիման վրա 1958 թվականին նկարահանված «Սա չլինի, թող նա լինի» ֆիլմն է: Գլխավոր հերոսը վաճառական մեշադի Իբադն է, որ կնոջը կորցնելուց հետո մտադրվում է ամուսնանալ թղթախաղում ունեցվածքը տանուլ տված գործընկերոջ աղջկա հետ, բայց նա սիրում է ուսանող Սարվարին: Մի քանի անհաջող փորձից հետո մեշադի Իբադը գլխարկը գետնին է զարկում եւ «սա չլինի, թող նա լինի» երգելով՝ ամուսնության առաջարկ անում «հարսնացուի» սպասուհուն: Ալիեւը, կարծես, արտաքին քաղաքական ընտրության հարցում վերածվել է մեշադի Իբադի:
Թիվ 1 սյունակ, Վահրամ Աթանեսյան
